Bernardyn to duży, silny i niezwykle przyjazny pies, który od wieków służył jako ratownik w Alpach. Jego imponująca postura idzie w parze z łagodnym usposobieniem i lojalnością wobec rodziny. Ten inteligentny i cierpliwy pies doskonale sprawdzi się w domu z dziećmi, ale wymaga przestrzeni i regularnej aktywności. Bernardyny cenią bliskość z opiekunem i chętnie uczą się nowych komend. Ze względu na swoją sierść potrzebują systematycznej pielęgnacji. Jeśli szukasz wiernego towarzysza o spokojnym charakterze, który zaskoczy Cię swoją czułością, Bernardyn może być idealnym wyborem.
Podstawowe informacje o Bernardynie
Typ: Psy zaprzęgowe i pracujące, Psy obronne i stróżujące, Psy terapeutyczne i asystujące
Długość życia: 8-10 lat
Wielkość: Olbrzymi
Waga: 50-90 kg
Wysokość: 65-90 cm
Kolor: Biało-rudy, biało-brązowy, biało-czerwony, z czarną maską na pysku
Hipoalergiczny: Nie
Potrzeba aktywności: Umiarkowana
Charakter w pigułce: Łagodny, lojalny, inteligentny, cierpliwy, opiekuńczy
Jednym zdaniem: Bernardyn to łagodny olbrzym o wielkim sercu, który wyróżnia się lojalnością, inteligencją i opiekuńczym charakterem.
Nazwy tej rasy: Bernardyn, Saint Bernard, Święty Bernard, St. Bernhardshund
Historia i pochodzenie Bernardyna
Bernardyn to jedna z najbardziej rozpoznawalnych ras psów, której historia sięga XI wieku. Jego korzenie znajdują się w Alpach Szwajcarskich, gdzie mnisi z klasztoru Świętego Bernarda rozpoczęli hodowlę tych imponujących psów. Pierwotnie wykorzystywano je jako stróżów klasztoru oraz przewodników dla podróżnych przemierzających niebezpieczne górskie szlaki. Z czasem mnisi dostrzegli ich niezwykłe zdolności ratownicze – doskonały węch i instynkt pozwalały bernardynom odnajdywać zaginionych w lawinach i trudnych warunkach atmosferycznych.
Rasa wywodzi się od dużych molosów sprowadzonych przez Rzymian do Szwajcarii, które z biegiem lat przystosowały się do surowego alpejskiego klimatu. Selekcja hodowlana skupiła się na wytrzymałości, inteligencji oraz łagodnym usposobieniu, co sprawiło, że bernardyny stały się niezastąpionymi pomocnikami w ratownictwie górskim. W XVIII i XIX wieku psy te zasłynęły z heroicznych akcji ratunkowych, a jeden z najbardziej znanych bernardynów, Barry, uratował ponad 40 osób.
Na przełomie XIX i XX wieku rasa zyskała popularność poza Szwajcarią. W tym okresie pojawiła się również odmiana długowłosa, która powstała na skutek krzyżowania z nowofundlandami. Choć dziś bernardyny pełnią głównie rolę psów rodzinnych, ich historia pozostaje dowodem na niezwykłe połączenie siły, inteligencji i oddania człowiekowi.
Wygląd i cechy fizyczne Bernardyna
Bernardyn to imponujący pies o potężnej, harmonijnej budowie ciała. Samce osiągają od 70 do 90 cm wysokości w kłębie, a suki mierzą od 65 do 80 cm. Waga tej rasy oscyluje w granicach 50-90 kg, co czyni ją jedną z największych ras na świecie. Ciało bernardyna jest dobrze umięśnione, mocne i proporcjonalne, a jego masywna sylwetka podkreśla siłę i wytrzymałość.
Rasa występuje w dwóch odmianach sierści: krótkowłosej i długowłosej. Wersja krótkowłosa ma gęstą, przylegającą do ciała okrywę, natomiast odmiana długowłosa charakteryzuje się lekko falującym włosem z obfitym piórem na ogonie i udach. Umaszczenie bernardyna to głównie biel z rudymi łatami lub płaszczem, często z czarną maską na pysku. Wzorzec FCI dopuszcza także czarne znaczenia na uszach i w okolicy oczu, a biała sierść na łapach, klatce piersiowej i końcu ogona jest obowiązkowym elementem standardu rasy.
Głowa bernardyna jest szeroka, lekko wypukła z wyraźnie zaznaczonym stopem. Oczy są średniej wielkości, ciemnobrązowe, osadzone lekko skośnie, co nadaje psu łagodny i uważny wyraz. Uszy są średniej wielkości, trójkątne, opadające blisko policzków. Ogon bernardyna jest długi, ciężki i noszony nisko, lekko uniesiony w ruchu. Wzorzec FCI wymaga, by sylwetka psa była mocna, ale nie ociężała, a chód płynny i swobodny.

Charakter i usposobienie Bernardyna
Bernardyn to pies o wyjątkowo łagodnym i przyjaznym usposobieniu. Jego spokojna natura i cierpliwość sprawiają, że doskonale odnajduje się w roli psa rodzinnego. Jest niezwykle oddany opiekunom i silnie przywiązuje się do swojej rodziny, co czyni go wspaniałym towarzyszem. Uwielbia kontakt z ludźmi i wykazuje dużą tolerancję wobec dzieci. Dzięki swojej delikatności i instynktowi opiekuńczemu często staje się naturalnym stróżem najmłodszych domowników, cierpliwie znosząc ich zabawy.
Pomimo imponujących rozmiarów, bernardyn nie jest agresywny. W stosunku do obcych zachowuje dystans, ale nie wykazuje nadmiernej podejrzliwości. Jeśli wyczuje zagrożenie, może stać się czujnym obrońcą, jednak w przeciwieństwie do typowych psów stróżujących nie reaguje impulsywnie. Jego zrównoważony charakter i inteligencja sprawiają, że jest łatwy w szkoleniu, choć wymaga konsekwencji i cierpliwego podejścia. Ze względu na swoją wielkość i siłę powinien przejść podstawowe szkolenie posłuszeństwa już w młodym wieku.
Bernardyn wykazuje naturalne predyspozycje do pracy ratowniczej. Jego węch i zdolność do poruszania się w trudnym terenie czynią go doskonałym psem poszukiwawczym. W przeszłości wykorzystywano go w Alpach do ratowania ludzi zasypanych przez lawiny, a dziś nadal świetnie sprawdza się w roli psa terapeutycznego i asystującego. Jego spokojne usposobienie i umiejętność odczytywania emocji ludzi czynią go niezastąpionym wsparciem w pracy z osobami starszymi czy niepełnosprawnymi.
Pod względem poziomu energii bernardyn ma umiarkowane potrzeby ruchowe. Nie jest nadaktywny, ale wymaga regularnych spacerów i umiarkowanej aktywności, by zachować dobrą kondycję. Mimo swojej wielkości dobrze przystosowuje się do życia w domu, o ile ma zapewnioną odpowiednią ilość ruchu. Ze względu na swoją budowę i tendencję do nadwagi należy dbać o zbilansowaną dietę i unikać nadmiernego wysiłku w okresie wzrostu.
Dzięki swojej lojalności, inteligencji i spokojnemu usposobieniu bernardyn świetnie odnajduje się w różnych rolach – od psa rodzinnego po ratownika i terapeutę. Jego obecność w domu to gwarancja spokoju i bezwarunkowej miłości.
Wymagania i pielęgnacja Bernardynów
Bernardyn, mimo swojej imponującej wielkości, nie wymaga skomplikowanej pielęgnacji, jednak jego sierść wymaga regularnej uwagi. Psy krótkowłose należy szczotkować co najmniej dwa razy w tygodniu, natomiast odmiana długowłosa wymaga codziennego czesania, aby zapobiec kołtunieniu i nadmiernemu linieniu. W okresach wzmożonego linienia, szczególnie wiosną i jesienią, częstsze szczotkowanie pomaga utrzymać sierść w dobrym stanie. Kąpiele powinny odbywać się według potrzeby, ale nie zbyt często, aby nie naruszać naturalnej warstwy ochronnej skóry.
Bernardyn nie jest psem wymagającym dużej aktywności, ale potrzebuje umiarkowanej ilości ruchu. Regularne spacery, dostosowane do jego wieku i kondycji, pomagają utrzymać dobrą formę oraz zapobiegać nadwadze. Ze względu na dużą masę ciała nie powinien wykonywać intensywnych ćwiczeń, zwłaszcza w młodym wieku, gdy jego stawy wciąż się rozwijają. Zbyt forsowny wysiłek może prowadzić do problemów ortopedycznych.
Ten olbrzym najlepiej czuje się w domu z ogrodem, ale przy odpowiedniej ilości ruchu może mieszkać również w przestronnym mieszkaniu. Ważne, aby zapewnić mu komfortowe miejsce do odpoczynku i unikać śliskich powierzchni, które mogą obciążać jego stawy. Bernardyn uwielbia kontakt z rodziną, dlatego nie nadaje się do życia w kojcu ani do długiej izolacji.
Szkolenie i socjalizacja Bernardynów
Bernardyn to inteligentny i chętny do współpracy pies, ale ze względu na swoją wielkość wymaga konsekwentnego szkolenia już od szczenięcia. Najlepiej rozpocząć naukę podstawowych komend, takich jak „siad”, „zostań” i „do mnie”, wykorzystując pozytywne wzmocnienie – smakołyki, pochwały i zabawę. Ta metoda wzmacnia więź z opiekunem i sprawia, że pies chętniej wykonuje polecenia. Warto także od początku pracować nad nauką chodzenia na luźnej smyczy, ponieważ dorosły bernardyn może mieć ogromną siłę i trudno go kontrolować, jeśli nie zostanie tego nauczony.
Socjalizacja odgrywa kluczową rolę w prawidłowym rozwoju bernardyna. Już w wieku kilku tygodni warto zapoznawać go z różnymi ludźmi, innymi zwierzętami oraz różnorodnym otoczeniem. Dzięki temu pies wyrasta na pewnego siebie i zrównoważonego towarzysza. Jeśli zaniedba się ten etap, bernardyn może stać się nieufny wobec obcych lub nadmiernie opiekuńczy.
Mimo łagodnego charakteru, bernardyn naturalnie chroni swoją rodzinę. Dlatego ważne jest, aby nie wzmacniać u niego skłonności do nadmiernej obrony terytorium. Spokojne, konsekwentne prowadzenie, jasne zasady oraz wczesna socjalizacja pomagają wychować zrównoważonego i posłusznego psa.
Zdrowie i najczęstsze problemy u Bernardyna
Bernardyn, jak większość dużych ras, jest podatny na pewne schorzenia, które wymagają uwagi i profilaktyki. Najczęstszym problemem zdrowotnym jest dysplazja stawów biodrowych i łokciowych, która może prowadzić do bólu i problemów z poruszaniem się. Aby jej zapobiec, warto kontrolować wagę psa, unikać nadmiernego wysiłku w okresie wzrostu i regularnie wykonywać badania ortopedyczne.
Kolejnym poważnym schorzeniem, na które bernardyny są narażone, jest skręt żołądka. Może on wystąpić, gdy pies je zbyt szybko lub intensywnie się rusza tuż po posiłku. Dlatego zaleca się podawanie posiłków w mniejszych porcjach i unikanie aktywności bezpośrednio po jedzeniu.
Bernardyny mogą również cierpieć na problemy kardiologiczne, takie jak kardiomiopatia rozstrzeniowa, dlatego regularne wizyty u weterynarza i badania serca są kluczowe. Warto także kontrolować oczy, ponieważ rasa jest podatna na entropium, czyli podwijanie się powiek, co może prowadzić do podrażnień i infekcji.
Profilaktyczne badania stawów, serca i oczu oraz regularne szczepienia i odrobaczanie pomagają w utrzymaniu zdrowia bernardyna. Właściwa dieta, dostosowana do potrzeb dużych ras, oraz umiarkowana aktywność fizyczna to kluczowe elementy dbania o jego kondycję i długowieczność.
Żywienie Bernardynów
Bernardyn, jako rasa olbrzymia, wymaga dobrze zbilansowanej diety dostosowanej do jego wieku, masy ciała i poziomu aktywności. W okresie wzrostu szczenięta potrzebują wysokiej jakości karmy dla dużych ras, bogatej w białko i składniki wspierające rozwój stawów, takie jak glukozamina i chondroityna. Aby uniknąć problemów trawiennych i nadmiernego obciążenia układu kostnego, należy kontrolować ilość podawanego jedzenia i stosować się do zaleceń producenta karmy.
Dorosłe bernardyny najlepiej karmić wysokiej jakości karmą suchą lub mokrą, dostosowaną do psów dużych ras. Alternatywnie można stosować dietę BARF, opartą na surowym mięsie, warzywach i suplementach, jednak wymaga ona starannego bilansowania składników odżywczych. Zaleca się podział dziennej porcji na dwa posiłki, aby zmniejszyć ryzyko skrętu żołądka.
Dieta bernardyna powinna zawierać odpowiednią ilość białka (20-30%), tłuszczów (10-15%) oraz błonnika wspomagającego trawienie. Warto także dbać o dostarczanie kwasów tłuszczowych omega-3 i omega-6, które wspierają zdrowie skóry i sierści. W razie potrzeby można wprowadzić suplementację wapnia, witaminy D oraz preparaty wspierające stawy, szczególnie u starszych psów. Regularna kontrola wagi i dostosowanie porcji do poziomu aktywności zapobiegają otyłości, która może prowadzić do problemów ortopedycznych.
Dla kogo jest rasa Bernardyn
Bernardyn to rasa idealna dla osób, które cenią spokojne, lojalne i towarzyskie psy. Najlepiej odnajduje się w domach z dużą przestrzenią, choć przy odpowiedniej ilości ruchu może mieszkać także w większym mieszkaniu. Jego przyszły opiekun powinien dysponować odpowiednią ilością czasu na pielęgnację, szkolenie i codzienne spacery. Mimo że bernardyn nie jest nadmiernie energiczny, potrzebuje regularnej aktywności, aby utrzymać dobrą kondycję i zapobiegać problemom zdrowotnym.
Ze względu na swoje przyjazne usposobienie bernardyn doskonale sprawdza się w rodzinach z dziećmi. Jest cierpliwy, łagodny i opiekuńczy, co czyni go świetnym towarzyszem dla najmłodszych. Jednak z uwagi na swoje rozmiary wymaga nadzoru podczas interakcji z małymi dziećmi, aby przypadkowo ich nie przewrócić. Dobrze dogaduje się także z innymi zwierzętami, zwłaszcza jeśli został wcześnie z nimi zapoznany.
Idealny opiekun bernardyna powinien mieć przynajmniej podstawowe doświadczenie z psami i być gotowy na konsekwentne szkolenie. Warto pamiętać, że ta rasa dojrzewa stosunkowo wolno, a młode osobniki mogą być nieco niezdarne i uparte. Przed adopcją należy rozważyć kwestie finansowe, ponieważ duży pies wymaga większych ilości pożywienia, regularnych wizyt u weterynarza oraz odpowiednich akcesoriów dostosowanych do jego rozmiarów.
Bernardyn to doskonały wybór dla osób, które szukają spokojnego, rodzinnego psa o zrównoważonym charakterze. Jeśli cenisz lojalność, ciepło i oddanie, a jednocześnie możesz zapewnić mu odpowiednie warunki do życia, ta rasa może być idealnym towarzyszem na długie lata.
Ciekawostki o Bernardynach
- Pies-ratownik w Alpach – Bernardyny służyły jako psy ratownicze w klasztorze Świętego Bernarda już od XVII wieku. Ich zadaniem było odnajdywanie zaginionych podróżnych w śnieżnych lawinach.
- Barry – najsłynniejszy bernardyn – Barry, legendarny pies ratownik, uratował ponad 40 osób w Alpach. Jego zmumifikowane ciało można zobaczyć w Muzeum Historii Naturalnej w Bernie.
- Ikona popkultury – Bernardyn stał się gwiazdą kina dzięki serii filmów „Beethoven”, która rozpoczęła się w 1992 roku. Film opowiada o rodzinie opiekującej się ogromnym, psotnym psem tej rasy.
- Nie zawsze miały beczułki – Popularny wizerunek bernardyna z beczułką rumu pod szyją to mit spopularyzowany przez malarzy i popkulturę. Mnisi z klasztoru Świętego Bernarda nigdy nie używali ich do ratowania ludzi.
- Największe psy świata – Bernardyny należą do największych ras psów na świecie. Dorosłe osobniki mogą ważyć nawet 90 kg i mierzyć do 90 cm w kłębie.
- Dwie odmiany sierści – W XIX wieku pojawiła się odmiana długowłosa, wynikająca ze skrzyżowania bernardynów z nowofundlandami. Pierwotne psy tej rasy miały krótką sierść, ponieważ lepiej sprawdzała się w trudnych warunkach śnieżnych.
- Szybki wzrost, wolne dojrzewanie – Bernardyny rosną bardzo szybko, ale osiągają pełną dojrzałość fizyczną i psychiczną dopiero w wieku trzech lat.
- Bardzo czuły węch – Bernardyny potrafią wyczuć człowieka zasypanego pod śniegiem nawet na głębokości 6 metrów! To sprawiało, że były niezastąpione w ratownictwie górskim.
- Spokojny olbrzym – Mimo swoich rozmiarów bernardyn jest psem niezwykle łagodnym i spokojnym. Nie ma skłonności do agresji i dobrze dogaduje się z dziećmi oraz innymi zwierzętami.
- Pies, który inspiruje – Klasztor Świętego Bernarda do dziś hoduje psy tej rasy, a część dochodów z ich sprzedaży przeznacza na utrzymanie placówki i działalność ratowniczą.
Multimedia związane z Bernardynami
Instagram #SaintBernard TikTok #SaintBernardŹródła i linki zewnętrzne
- Związek Kynologiczny w Polsce (ZKwP) – Oficjalny wzorzec rasy
- Fédération Cynologique Internationale (FCI) – Oficjalny wzorzec rasy
- American Kennel Club (AKC) – Opis rasy
Rasy psów podobne do Bernardyna
Nowofundland
Podobnie jak bernardyn, to duży, łagodny i przyjazny pies o silnym instynkcie opiekuńczym. Obie rasy mają długą historię pracy ratowniczej, choć nowofundlandy specjalizują się w ratowaniu ludzi z wody.
Mastif tybetański
Imponująca postura i gęsta sierść sprawiają, że mastif tybetański przypomina bernardyna. Obie rasy są czujne, opiekuńcze i lojalne wobec swojej rodziny, ale mastif wykazuje większą niezależność i instynkt stróżujący.
Leonberger
Jest krzyżówką m.in. bernardyna i nowofundlanda, dlatego wykazuje wiele podobnych cech, takich jak łagodne usposobienie, przywiązanie do opiekuna i duża inteligencja. Jego sylwetka jest nieco lżejsza, ale nadal majestatyczna.
Pirenejski pies górski
To potężny pies pasterski, który, podobnie jak bernardyn, wyróżnia się spokojnym charakterem i silnym instynktem ochronnym. Jego biała sierść z łatami oraz górskie pochodzenie czynią go bardzo zbliżonym do bernardyna.