Chart rosyjski, znany również jako borzoj, to elegancki pies o smukłej sylwetce, długiej sierści i łagodnym spojrzeniu. Łączy w sobie arystokratyczny wygląd z delikatnym, spokojnym charakterem. Świetnie odnajduje się u boku osób ceniących ciszę, przestrzeń i niezależność pupila. Dzięki swojej inteligencji i łagodności zyskał popularność jako pies rodzinny i towarzysz spacerów. Borzoj nie przepada za hałasem, dlatego najlepiej czuje się w spokojnym otoczeniu.

Podstawowe informacje o Charcie Rosyjskim

Typ: Psy myśliwskie
Długość życia: 10–12 lat
Wielkość: duży
Waga: 25–48 kg
Wysokość: 68–85 cm
Kolor: biały, złoty, srebrny, czarny, kremowy, pręgowany, z łatami lub jednolity
Hipoalergiczny: nie
Potrzeba aktywności: umiarkowana
Charakter w pigułce: spokojny, dumny, niezależny, łagodny, wrażliwy
Jednym zdaniem: Chart rosyjski to elegancki i cichy pies o łagodnym usposobieniu, idealny dla miłośników spokoju i przestrzeni.
Nazwy tej rasy: chart rosyjski, borzoj, borzoi, Russian wolfhound

Historia i pochodzenie Charta Rosyjskiego

Historia charta rosyjskiego sięga kilku stuleci wstecz i ściśle wiąże się z kulturą szlacheckiej Rosji. Rasa powstała na terenach dzisiejszej Rosji już w średniowieczu, a jej rozwój nabrał tempa w XVI i XVII wieku. Rosyjska arystokracja krzyżowała lokalne charty z chartami orientalnymi – głównie perskimi i arabskimi – aby uzyskać psa łączącego elegancję, siłę i wyjątkową szybkość. Efektem tych prac hodowlanych był borzoj, pies idealnie przystosowany do polowań na terenach o dużej przestrzeni.

Pierwotnie borzoje wykorzystywano do polowań na zające, lisy, a nawet wilki. Ich zadaniem było nie tylko odnalezienie zwierzyny, lecz przede wszystkim jej pościg i zatrzymanie. Dzięki znakomitemu wzrokowi i błyskawicznej reakcji charty rosyjskie doskonale radziły sobie w tej roli. W polowaniach najczęściej działały w parach lub małych grupach, a całością dowodził jeździec konny. Polowania z borzojami stanowiły jedną z ulubionych rozrywek rosyjskiej szlachty.

Rasa zyskała ogromne uznanie na dworach carskich, gdzie traktowano ją jako symbol prestiżu i bogactwa. W XIX wieku borzoje trafiły również do Europy Zachodniej oraz Stanów Zjednoczonych, gdzie szybko zyskały popularność jako psy wystawowe i towarzysze elit. Choć ich rola jako psów myśliwskich z czasem zmalała, ich majestatyczny wygląd i szlachetny charakter wciąż budzą podziw na całym świecie.

Wygląd i cechy fizyczne Chartów Rosyjskich

Chart rosyjski (borzoj) zachwyca swoją smukłą, elegancką sylwetką, która odzwierciedla zarówno siłę, jak i szybkość. Dorosły samiec osiąga od 75 do 85 cm wysokości w kłębie, podczas gdy suki mierzą od 68 do 78 cm. Waga zazwyczaj mieści się w przedziale od 25 do 48 kilogramów, w zależności od płci i budowy. Ciało borzoja jest wydłużone, proporcjonalne i pełne wdzięku, co pozwala mu poruszać się z lekkością i dużą prędkością.

Głowa borzoja jest długa, sucha i wąska, z wyraźnie zaznaczonym stopem. Uszy osadzone są wysoko, cienkie, przylegające do głowy, a w stanie czujności unoszą się w górę. Oczy duże, wyraziste i migdałowate nadają psu łagodne, ale czujne spojrzenie. Szyja jest długa i lekko wygięta, co podkreśla arystokratyczny wygląd rasy.

Sierść borzoja jest długa, jedwabista, lekko falista lub tworząca loki, szczególnie na ogonie, udach i klatce piersiowej. Dopuszczalne są wszystkie kolory i ich kombinacje, z wyjątkiem odcieni niebieskich, czekoladowych i izabelowatych. Według wzorca FCI (nr 193), rasa powinna zachowywać harmonijne proporcje, swobodę ruchu oraz elegancję w każdym kroku. Ogon noszony jest nisko, w kształcie sierpa lub szablasty, co dodatkowo podkreśla płynność sylwetki.

Borzoj to pies o wyjątkowym wyglądzie, który łączy subtelność z wytrzymałością — cechy wykształcone przez wieki hodowli i selekcji użytkowej.

Chart Rosyjski

Charakter i usposobienie Borzoja

Chart rosyjski (borzoj) wyróżnia się spokojnym i zrównoważonym usposobieniem. To pies, który łączy niezależność z głębokim przywiązaniem do swojego opiekuna. Choć z natury bywa powściągliwy i nieco zdystansowany, potrafi tworzyć silną więź z rodziną, szczególnie gdy otrzymuje czułość i spokój. Borzoj nie należy do psów nachalnych — rzadko domaga się uwagi, ale chętnie ją odwzajemnia, gdy tylko poczuje się bezpieczny.

W relacjach z dziećmi wykazuje łagodność i cierpliwość, choć ze względu na swoją delikatną psychikę lepiej odnajduje się w towarzystwie starszych, spokojniejszych dzieci. Z innymi psami zazwyczaj żyje w zgodzie, zwłaszcza jeśli był odpowiednio socjalizowany. Trzeba jednak pamiętać, że jako pies myśliwski może przejawiać instynkt pogoni za mniejszymi zwierzętami, takimi jak koty czy gryzonie. W stosunku do obcych osób borzoj zachowuje rezerwę, ale nie jest agresywny — raczej obserwuje z dystansem i zachowuje spokój.

Borzoj to pies inteligentny, ale również bardzo niezależny. W szkoleniu nie reaguje na ostre metody – najlepiej sprawdzają się łagodne, konsekwentne techniki oparte na pozytywnym wzmocnieniu. Ze względu na swoją wrażliwość emocjonalną, nie znosi presji ani chaosu. Wymaga cierpliwego podejścia i zrozumienia jego potrzeb psychicznych. Choć nie sprawdzi się jako pies do zadań specjalnych, takich jak praca policyjna czy ratownicza, doskonale odnajduje się w roli psa do towarzystwa, który wnosi do domu harmonię i spokój.

Poziom energii borzoja jest umiarkowany. Potrzebuje codziennych spacerów, ale nie jest typem psa, który musi biegać przez kilka godzin. Krótkie sesje intensywnego biegu na ogrodzonym terenie oraz regularne spacery w spokojnym otoczeniu w zupełności mu wystarczą. Borzoj ceni sobie rutynę, ciszę i komfort — najlepiej czuje się w domu, gdzie panuje spokój i przewidywalność.

Wymagania i pielęgnacja Borzojów

Chart rosyjski (borzoj) wymaga regularnej, choć niezbyt skomplikowanej pielęgnacji. Jego długa, jedwabista sierść nie filcuje się łatwo, ale warto ją szczotkować 2–3 razy w tygodniu, aby usunąć martwy włos i zapobiec kołtunom. W okresie linienia, który zwykle występuje sezonowo, codzienne szczotkowanie może okazać się pomocne. Kąpiele nie są potrzebne często — wystarczy przeprowadzać je raz na kilka miesięcy lub w razie potrzeby, używając delikatnych szamponów dla psów o długiej sierści.

Borzoj potrzebuje umiarkowanej ilości ruchu. Codzienne spacery powinny trwać przynajmniej 30–60 minut, najlepiej w spokojnym otoczeniu. Raz na jakiś czas warto zapewnić mu możliwość swobodnego biegu na ogrodzonym terenie, co pozwala mu rozładować energię i zaspokoić naturalną potrzebę ruchu. Mimo swoich myśliwskich korzeni nie jest nadaktywny i w domu zachowuje się spokojnie.

Choć borzoj potrafi przystosować się do życia w mieszkaniu, najlepiej czuje się w domu z ogrodem, gdzie ma dostęp do większej przestrzeni. Ważne jednak, aby teren był ogrodzony — jego instynkt pogoni może skłonić go do ucieczki. W mieszkaniu potrzebuje ciszy i własnego kąta, z dala od hałaśliwych bodźców.

Szkolenie i socjalizacja Charta Rosyjskiego

Szkolenie charta rosyjskiego warto rozpocząć już od pierwszych tygodni życia, kiedy pies najłatwiej przyswaja nowe doświadczenia. Nauka podstawowych komend, takich jak „siad”, „zostań” czy „chodź”, powinna odbywać się w spokojnym otoczeniu, bez nadmiaru bodźców. Borzoj reaguje najlepiej na łagodne metody oparte na pozytywnym wzmocnieniu, dlatego warto nagradzać go smakołykami, pochwałami lub ulubioną zabawką. Krótkie, regularne sesje treningowe pozwalają utrzymać jego uwagę bez nadmiernego przeciążania.

Wczesna socjalizacja odgrywa kluczową rolę w kształtowaniu charakteru borzoja. Kontakt z różnymi ludźmi, dźwiękami i innymi zwierzętami uczy psa pewności siebie i zmniejsza ryzyko wystąpienia lękliwości w dorosłym życiu. Warto zapoznawać go z nowym otoczeniem stopniowo, unikając gwałtownych zmian i nadmiaru wrażeń.

Borzoje mają łagodną naturę, ale bywają wrażliwe i nieśmiałe, szczególnie wobec obcych. Z tego powodu nie należy stosować wobec nich twardych metod szkoleniowych ani karać za niezrozumiałe zachowania. Należy też uważać na ich instynkt pogoni — nawet dobrze wychowany borzoj może ruszyć za uciekającym kotem lub rowerzystą, dlatego warto ćwiczyć przywoływanie i prowadzić go na smyczy w miejscach nieogrodzonych.

Zdrowie i najczęstsze problemy u Chartów Rosyjskich

Chart rosyjski (borzoj) to rasa ogólnie zdrowa, jednak – jak wiele dużych psów – wykazuje predyspozycje do pewnych schorzeń. Jednym z najczęstszych problemów zdrowotnych u borzojów jest skręt żołądka, który może zagrażać życiu. Aby zmniejszyć ryzyko, należy unikać intensywnego ruchu tuż po posiłku i podawać karmę w mniejszych porcjach, najlepiej z podwyższonej miski.

Innym zagrożeniem jest dysplazja stawu biodrowego, która może prowadzić do bólu i trudności w poruszaniu się. Regularne kontrole ortopedyczne i utrzymanie prawidłowej wagi pomagają zmniejszyć ryzyko jej rozwoju. Borzoje mogą być również bardziej wrażliwe na niektóre leki znieczulające, dlatego warto poinformować o tym weterynarza przed planowanymi zabiegami.

Zaleca się przeprowadzanie badań profilaktycznych, takich jak prześwietlenia stawów, kontrola serca oraz badania krwi. Ważna jest również regularna kontrola uzębienia i higiena jamy ustnej. Oczy, uszy i pazury powinno się sprawdzać co kilka dni, aby wcześnie wykryć ewentualne stany zapalne.

Szczepienia podstawowe oraz ochrona przeciwko pasożytom zewnętrznym i wewnętrznym stanowią kluczowy element dbania o zdrowie borzoja. Dzięki czujnej obserwacji i profilaktyce można szybko zareagować na pierwsze niepokojące objawy i zapewnić psu długie, komfortowe życie.

Żywienie Borzoja

Chart rosyjski (borzoj) potrzebuje zbilansowanej diety, która odpowiada jego wiekowi, masie ciała oraz poziomowi aktywności. Szczenięta wymagają pożywienia bogatego w białko i wapń, wspierającego prawidłowy rozwój kości i mięśni. Dorosłe psy powinny otrzymywać karmę o umiarkowanej zawartości tłuszczu i łatwostrawnych składnikach, natomiast starsze borzoje mogą potrzebować diety wspomagającej stawy i układ trawienny.

Można stosować zarówno karmę suchą, mokrą, jak i dietę BARF – ważne, by dostarczać psu odpowiednie proporcje białek, tłuszczów i węglowodanów, uzupełnione o witaminy i minerały. W przypadku diety domowej lub BARF warto skonsultować się z dietetykiem zwierzęcym, aby uniknąć niedoborów żywieniowych.

Borzoje mają delikatny układ trawienny, dlatego lepiej podawać im dwa mniejsze posiłki dziennie zamiast jednego dużego. Pomaga to zapobiegać skrętowi żołądka – groźnej dolegliwości tej rasy. W niektórych przypadkach zaleca się także suplementację, np. glukozaminą na stawy lub olejem z łososia dla zdrowej skóry i sierści.

Stały dostęp do świeżej wody oraz unikanie nadmiernych przekąsek to klucz do utrzymania dobrej kondycji i zdrowia borzoja przez wiele lat.

Dla kogo jest rasa Chart Rosyjski

Chart rosyjski (borzoj) najlepiej odnajduje się u boku spokojnego, zrównoważonego opiekuna, który ceni ciszę, harmonię i umiarkowaną aktywność fizyczną. Idealnym właścicielem dla tej rasy jest osoba z doświadczeniem w opiece nad psami, chociaż cierpliwy i zaangażowany początkujący również poradzi sobie z borzojem, o ile zapewni mu odpowiednie warunki. Pies ten nie wymaga intensywnych treningów ani długich wędrówek, ale potrzebuje codziennego ruchu i kontaktu z naturą — najlepiej w formie spokojnych spacerów oraz okazjonalnych, bezpiecznych biegów na ogrodzonym terenie.

Zanim zdecydujesz się na borzoja, warto zastanowić się, czy jesteś w stanie zapewnić mu wystarczająco dużo spokoju. Hałaśliwe otoczenie, częste zmiany i brak rutyny mogą negatywnie wpływać na jego samopoczucie. Rasa ta świetnie sprawdza się w domu z ogrodem, jednak może również mieszkać w mieszkaniu, pod warunkiem zapewnienia mu ciszy oraz przestrzeni do wypoczynku. Borzoj nie jest typowym psem rodzinnym — choć bywa łagodny wobec dzieci, najlepiej czuje się w towarzystwie starszych, spokojnych domowników.

Przed adopcją warto również rozważyć obecność innych zwierząt w domu. Chart rosyjski może dogadywać się z psami, ale jego instynkt pogoni może utrudniać relacje z mniejszymi zwierzętami. Jeśli dysponujesz czasem, cierpliwością i spokojnym stylem życia, borzoj może okazać się wiernym i wyjątkowym towarzyszem.

Ciekawostki o Borzojach

  • Borzoj to pies królewski – Przez wieki był ulubieńcem rosyjskiej arystokracji, a hodowlą zajmowały się największe rody, w tym carowie Romanowowie.
  • Nazwa „borzoj” – Pochodzi od rosyjskiego słowa „борзый”, co oznacza „szybki”, „zwinny”, idealnie oddając naturę tej rasy.
  • Był bohaterem dzieł sztuki i literatury – Borzoje pojawiają się na obrazach, w wierszach i opowiadaniach rosyjskich pisarzy jako symbol elegancji i wolności.
  • To jedna z najszybszych ras psów – Potrafi osiągać prędkość do 60 km/h, dlatego dawniej wykorzystywano go do polowań na wilki i zające.
  • Borzoje występowały w filmach i na salonach – Często towarzyszyły znanym osobistościom, takim jak Marilyn Monroe czy Greta Garbo, podkreślając ich styl i klasę.
  • Ich sierść jest samooczyszczająca się – Brud zazwyczaj sam odpada, co sprawia, że nie trzeba kąpać ich często.
  • Choć wyglądają dostojnie, bywają zaskakująco zabawne – Potrafią robić „głupkowate” miny i są znane z własnego poczucia humoru.
  • Nie szczekają często – Borzoje należą do ras bardzo cichych, co czyni je idealnymi dla osób ceniących spokój.
  • Mają bardzo delikatną psychikę – Nie tolerują krzyku ani szorstkiego traktowania, co czyni je wyjątkowo wrażliwymi na emocje opiekuna.

Multimedia związane z Chartem Rosyjskim

Instagram #Borzoi TikTok #Borzoi

Źródła i linki zewnętrzne

Rasy psów podobne do Borzoja

Chart afgański

Obie rasy łączy arystokratyczny wygląd, długa, jedwabista sierść i duma w zachowaniu. Afghan Hound, podobnie jak borzoj, jest niezależny i szybki, a przy tym zachowuje dystans wobec obcych.

Chart perski (Saluki)

Saluki to jedna z najstarszych ras chartów, również wykorzystywana do polowań z pomocą wzroku. Jest szczupły, delikatny i wyjątkowo szybki — pod wieloma względami przypomina borzoja.

Greyhound (chart angielski)

Greyhound to rasowy sprinter, którego budowa ciała i potrzeba krótkich, intensywnych biegów są bardzo zbliżone do borzoja. Obie rasy są łagodne i ciche w domu, choć błyskawiczne na zewnątrz.

Chart szkocki (Deerhound)

Deerhound ma podobną posturę i myśliwską historię – dawniej polował na jelenie w Szkocji, tak jak borzoj na wilki w Rosji. Jest przyjazny, majestatyczny i dobrze znosi spokojny tryb życia.

Azawakh

Azawakh to chart afrykański o smukłej sylwetce i niezależnym charakterze. Choć jego sierść jest krótka, dzieli z borzojem wiele cech psychicznych – lojalność wobec właściciela i dystans do obcych.